Místa

Muzea, která mě zklamala

Zawiedziona przez muzea

Dnes bych si chtěla vzít na mušku tři, nebo spíše dvě muzea, jejichž návštěva mi nepřišla ničím výjimečná, možná by se dalo říci, že mě dokonce mírně zklamala.

Nie lubię narzekać czy krytykować, ale od czasu do czasu nawet ja muszę o czymś mówić w poniekąd niegatywny sposób. Tym razem będą ofiarami takiego podejścia dwa lub trzy muzea w Warszawie.

I.

V prosinci jsem se rozhodla zajít do rodného domu jedné slavné Polky, o níž jsem se na blogu ještě nezmiňovala, ale kolem jejíhož domu jsem na ulici Freta opakovaně chodila.

Ano, ti z vás, kteří pomysleli na nejvýznamnější, celosvětově proslulou Polku, držitelku Nobelovy ceny a všestrannou vědkyni Marii Curie Skłodowskou se nemýlili, byl to právě její rodný dům, který mě jednoho zamračeného nedělního odpoledne přivítal ve své náruči.

Jednej niepogodnej grudzniowej niedzieli wybrałam się do rodzinnego domu słynnej Polki, który na ulicy Freta bardzo często mijałam. Pewnego dnia stwierdziłam, że już nie będę więcej go unikać i odwiedzę miejsce połączone do jednej z najbardziej znanych Polek.

Tak, jeżeli od razu przyszła wam do głowy pani naukowiec Maria Curie Skłodowska, macie rację, właśnie jej dom zdecydowałam odwiedzić.

Jak již jsem naznačila, jeho umístění je velmi prestižní, co by kamenem dohodil od varšavského staroměstského náměstí. Nicméně výstava v něm umístěná působí jako nepříliš nadýchaná, zastaralá a poněkud odfláknutá pocta velké vědkyni.

Jak już wspominałam, lokalizacja budynku jest bardzo prestyżowa, gdyż znajduje się niedaleko od samej Starówki. Samo wnętrze jednak niestety nie sprostuje ani ulokowaniu, ani ważności jego byłej mieszkanki. Chodzi tak na prawde o trzy pomieszczenia.

Výstavní prostory sestávají víceméně ze tří místností, přičemž první je věnována rodokmenu rodiny Curie-Skłodowských. Při pohledu na další jména člověk sice přemýšlí nad tím, zda jsou úspěchy dědičné, nebo zda vrána k vráně sedá, ale vypovídací hodnota o životě samé Marie není nijak omračující.

W pierwszym można zobaczyć rodowód Marii i zastanowić się, czy sukces, kompetencje oraz mądrość są coś do odziedzyczenia genami.

V druhé místnosti je nastylizovaná laboratoř vědkyně, v níž trávila mnoho času a odkryla některé dosud neznámé pravdy, tudíž zde vystavují staré fyzikální a chemické pomůcky, jež mohla používat.

Drugie udaje laboratorium, w którym kiedyś pani Maria odkryła nieznannych rzeczy, więc prezentuje kilku przedmiotów chemicznych oraz fyzikalnych, nie powodując jednak większego wrażenia.

Ve třetím sále bylo nainstalováno několik informačních panelů pojednávajících o různých kapitolách ze života Skłodowské: dětství, raná léta a studium, spolupráce s manželem, první Nobelova cena, válka, po smrti manžela, druhá Nobelova cena, bádání, cestování po světě a význam Marie Curie Skłodowské.

Trzecia sala oferuje najwięcej informacji, pokazując artykuły na temat róźnych etapów z życia pani naukowiec – dzieciństwo, studia, wspólpraca z jej mężem, pierwsza nagroda Nobla, po śmierci męża, wojna, druga nagroda Nobla, praca, podróżowanie po świecie oraz przyczynek Marii.

Vzhledem k tomu, o jak důležitou osobu se z hlediska vědy i emancipace žen jedná, bych si dokázala představit, že výstava bude mnohem obsáhlejší. Kdyby byla také moderněji pojata, jistě by zlákala více návštěvníků. Přišlo mi, že ve stávajícím rozměru pouze skomírá.

Wydaje mi się jednak, że w porównaniu do znaczenia tej kobiety sukcesu, wystawa jest bardzo mała, za mało rozbudowana i zdecydowanie za mało nowoczesna. Szkoda, że nie ma pieniedzy, żeby odświeżyć trochę muzeum, na pewno dotarłoby do niego więcej odwiedzających.

II.

Druhé muzeum, od něhož jsem očekávala více, bylo Muzeum polského plakátu ve Wilanowě. Dlouho jsem se do něj chystala, protože je daleko a cesta do Wilanowa pro mě znamená určitě hodinu v dopravních prostředcích, ale byla jsem rozhodnutá ho navštívit.

Drugie muzeum, które mnie zawiodło, było Muzeum Plakatu w Wilanowie. Długo mi się nie chciało pojechać do Wilanowa, bo to dla mnie znaczy przynajmniej godzinę w transporcie miejskim, ale w sztyczniu w końcu postanowiłam nie być leniwą i pojechać.

Odjakživa slyším doma od taťky, jak je polská škola plakátu jedinečná. Na dovolené na Islandu jsem v roce 2017 obdivovala výstavu polských filmových plakátů a kolikrát jsem i přímo ve Varšavě byla svědkem veřejně vystavených plakátů, jejichž rukopis se mi líbil, přišly mi tvořivé, zajímavé a odvážné. Právě proto jsem se nezastavila před náročností cesty do muzea a v průběhu ledna ho navštívila.

Tata w domu zawsze powtarzał, że polska szkoła plakatu jest bardzo dobra, bardzo słynna. W 2017 roku podczas urlopu na Islandii miałam okazję obejrzeć kilku bardzo udanych plakatów filmowych, które potwierdziły zdanie taty. Oprócz tego też często po prostu w Warszawie widuję przy róźnych okazjach przykłady plakatów, które mi się podobają i wydają mi się ciekawe, kreatywne i odważne. Dlatego właśnie się bardzo cieszyłam co zobaczę w muzeum.

Jaké bylo moje překvapení, když jsem zjistila, že v jedné jediné výstavní hale není žádná permanentní expozice polských filmových plakátů, ale dočasná výstava na téma: Internet a jeho nástrahy. Nemohu říci, že by nápady umělců nebyly zajímavé, nebo že by snad postrádaly vtip či naléhavost, ale prostě to nebylo to, co jsem čekala.

Niestety rzeczywistość nie pokonała moich oczekywań. W jedynej (!) dużej Sali muzeum zostały właśnie zaprezentowane plakaty na temat: Internet i jego niebiezpeczeństwa. Nie sądzę, żeby dzieła sztuki były niefajne czy nieoryginalne, ale po prostu spodzewałam się czegoś więcej.

Jestliže se muzeum nazývá Muzeem plakátu, chci ucelené sbírky mapující celkový vývoj plakátu od jeho počátků na území Polska, přes propagandistickou sekci věnující se druhé světové válce i následnému období komunismu, filmové plakáty až po současnou tvorbu.

Pokud tam bude něco málo o internetu, prosím. V měřítku celé výstavy mi to však přišlo moc, zvlášť proto, že tvůrci opakovaně používali ikonické symboly naší doby – logo wifi, youtube, Google, Facebooku, Instagramu a dalších, což je sice nápadité a běhá z toho často mráz po zádech, ale nejen tím živ jest člověk.

Jeżeli institucja nazywa się Muzeum Plakatu, chcę móc ogłądać expozycję podsumowującą całą historię plakatu, poświęcając własną salę na propagandę wojenną oraz tą z czasów PRLu, dalej plakaty filmowe i może później kilku tych na temat Internetu, zwłaszcza że najczęściej wykorzystywane loga wifi, youtube, Googla, Facebooka czy Instagrama widniały prawie na wszystkich plakatach. Prawda, to przerażające, ale na świecie istnieją także inne rzeczy.

III.

No a třetí „muzeum“ už byla vyloženě moje mýlka. Našla jsem si sice na internetu, že nedaleko Paláce Kultury a Nauky sídlí Muzeum moderního umění, ale nějak mi nedošlo, že fakt, že má muzeum někde sídlo, ještě neznamená, že se tam nacházejí i výstavní prostory a sbírky.

Ostatnie rozczarowanie było jednak moją wlasną pomyłką. Czytając w Internecie, że przy Pałacu Kultury i Nauki ma siedzibę Muzeum Sztuki Nowoczesnej, zdecydowałam tam zajrzeć. Byłam bardzo zdziwiona, że siedziba muzeum może oznaczać (i właśnie tak oznacza) miejsce, gdzie nie ma ekspozycji.

Když jsem tedy dorazila do slibné prostory s kasou, knihkupectvím a momentálně zavřenou kavárnou, jež se mi moc líbila a budila ve mně naděje na zajímavé expozice, musela jsem se smířit s faktem, že zde žádné expozice nejsou. Sál se prý využívá k různým prezentacím, workshopům a jiným akcím, ale na vystavování umění je příliš malý.

Pomieszczenie, do którego weszłam i które mi się bardzo podobało i obiecywało fajną wystawę, było jednak tylko wejściem, księgarnią oraz kawiarnią (tymczasowo nieczynną). Musiałam się więc pogodzić z faktem, że sala używana jest czasami tylko do warsztatów lub wydarzeń, ale dla wystawy jest za mała. Trudno.

Rozloučila jsem se tedy s představou, že si zde prohlédnu cokoliv jiného kromě uměleckých publikací – na ty se sice čas od času podívám ráda, ale zrovna jsem měla náladu na živé umění… No, nevadí, nedá se nic dělat.

Chociaż miałam ochotę na troszkę sztuki, musiałam zadowolić się tylko ogłądaniem ładnych książek na róźne tematy. To nie jest źle, ale miałam nadzieję na trochę inną zabawę.

Prosím, pamatujte na moji zkušenost, až se budete chtít vypravit do Muzea moderního umění – pokud máte zájem o obrazy, vyrazte k řece, do výstavního sálu u Centra Nauky Koperník.

Dlatego proszę pamiętać według mojego doświedczenia, że jeżeli chodzi o obrazy, warto pójść do placówki nad Wisłą, koło Centrum Nauki Kopernik.

Napsat komentář

Vaše emailová adresa nebude zveřejněna. Vyžadované informace jsou označeny *