Místa,  Osobní

Na skok doma/Na chwilkę w domu

Park Ujazdowski

Zamýšlím se nad otázkou, kolik domovů může člověk mít a jak se vlastně takový domov definuje. Předpokládám, že interpretace se budou lišit a každý bude domov vnímat malinko jinak. Pro mě osobně je tento pojem dosti flexibilní a není rozhodně fixován na jednu konkrétní adresu, na jedno konkrétní místo.

Zastanawiam się, ile domów może człowiek mieć i jak w ogóle można zdefiniować dom. Zakładam, że interpretacje będą się różniły i każdy będzie rozumieć dom trochę inaczej. Dla mnie na przykład to pojęcie jest dość elastyczne i wcałe się nie ogranicza jakimkolwiek konkretnym adresem lub miejscem.

Syrenka warszawska

I šíře záběru může být různá. Někdy považuji za domov Evropu a cítím se býti jejím občanem – na rozdíl třeba od Afriky, již za domov nepovažuji. Domovem mi je také Česká republika – ať už pro mě tohle znamená cokoliv – a řekla bych, že můj vztah k České republice je čím dál tím komplexnější, takže rozměrů, hran a úhlů pohledu, z nichž ji nazírám, přibývá. Domovem mi mohou být samozřejmě i města, či v užším slova smyslu ony konkrétní čtyři stěny, které mě hostí.

Także skala może być bardzo różnorodna. Czasami czuję się w domu w Europie i uważam siebie za jej mieszkańca w odróżnieniu od np mieszkańca Afryki. Za dom również uważam Czechy z wszystkim pozytywnym oraz negatywnym, co mi się z ojczyzną kojarzy – i szczerze mówijąc, mój stosunek do Czech jest co raz bardziej skomplikowany i liczba punktów widzenia, skąd na nie można patrzeć, cały czas się zwiększa. Domem mogą być oczywiście także miasta lub owe cztery ściany, między którymi właśnie rezyduję.

Fort Mokotów

Zde ovšem vstupuje do hry ještě rozměr času. Je důležité, jak dlouho v oněch čtyřech stěnách dlíme, aby se staly naším domovem, nebo je čas v tomto případě zanedbatelný? Neřekla bych, ačkoliv nejsem ve svém vnímání role času ve vztahu k definici domova konzistentní.

Wtedy jednak wchodzi w grę jeszcze jeden czynnik, który musimy wziąć pod uwagę – czas. Czy jest ważne, jak długo pomiędzy ścianami bytujemy, czy to jest obojętne? Nie sądzę, aczkolwiek nie jestem zupełnie konsekwentna w mniemaniu tego, jak czas wpływa na naszą definicję domu.

Bulwary wiśłane

Často za „domov“ (a ano, použijme zde uvozovky) dokážu považovat hotel, kde jsem ubytovaná v rámci služební cesty na jednu noc. V tu chvíli se můj mozek zřejmě přepíná do módu rozlišujícího pouze dvě polohy – venku, v cizím prostředí, v místě, kde nemohu spát, v kanceláři (snad i v určitém ohrožení) versus – doma, v pokoji, v místě, kde mohu spát, v bezpečí. V tomto režimu se mým domovem může stát hotel, lůžko ve sdíleném pokoji v hostelu, pokojík u známých, rozkládací pohovka u kamarádů, nafukovací matrace v cizím bytě i sám cizí byt.

Tak, często potrafię uważać za „dom” (i tutaj specjalnie użyłam cudzysłowów) hotel, gdzie spędzam jedną noc podczas delegacji. Wówczas mój mózg włącza chyba tryb binarny i rozróżnia tylko dwie możliwości – albo na zewnątrz, w biurze, gdzieś, gdzie nie ma łóżka, w obcym i może nawet trochę niebezpiecznym miejscu – albo wewnątrz, poza strefą publiczną, gdzieś, gdzie jest łóżko i gdzie jest bezpiecznie i komfortowo. Wtedy staje się domem hotel, łóżko w współnym pokoju w schronisku, zakątek u znajomych, dmuchany materac u przyjaciół lub zupełnie obce mieszkanie wynajęte przez Airbnb.

Park Ujazdowski
Park Ujazdowski

Když bych však odhlédla od této prazákladní duality, dostanu se k podrobnější specifikaci domova. Bude jím zřejmě útočiště, odkud podnikám více či méně „dobrodružné výpravy do světa“. Středobod, jenž si např. Sheldon z Teorie velkého třesku našel na svém místě na sedačce. Místo, kde se zdržujeme dlouhodobě, o něž se staráme, uklízíme ho, zveme si do něj návštěvy, jsme-li majetní, šťastlivci, či vytrvalí, pak ho i vlastníme, což můžeme právně doložit, místo, v němž se nacházejí další naše věci a k němuž lneme, protože jsme si k němu vytvořili citové pouto.

Jednak za tą podstawową binarną koncepcją pojawia się bardziej szczególowe pojmowanie domu. Jest im miejsce, skąd wychodzę lub wyjeżdżam za najróżniejszymi „przygodami” życia. Punkt początkowy, który fajnie został pokazany przez Sheldona Cooper’a w Big Bang Theory jak jego miejsce na sofie. Miejsce, gdzie mieszkamy na stałe, którym się opiekujemy, które sprzątamy, do którego zapraszamy, w którym utrzymujemy nasze rzeczy i jeżeli jesteśmy bogaci, szczęściarze lub cierpliwi, nawet go posiadamy. Lubimy go, bo nam się z nim kojarzy dużo wspomnień, doświadczeń.

Fort Mokotów
Wystawa Niebezpieczne Ujęcia

Anebo to není jen místo, ohraničený prostor v čase, ale spíše jeho obyvatelé? V tom případě by byl domov pohyblivý, jelikož by byl vždy tam, kde jeho nostitelé/tvořitelé.

Albo dom to w ogóle nie miejsce, przestrzeń ograniczona w czasie, tylko obecność pewnych ludzi? W takim razie byłby dom ruchomy i zawsze tam, gdzie „naszi” ludzie.

Rowery Veturilo

Ať je tomu tak, či tak, ať domov definujeme geograficky, časoprostorově, vlastnicky či emocionálně, já zatím stále do svého domova řadím i Varšavu. Ačkoliv už jsem téměř osm měsíců zpět v Čechách a zakotvila jsem v Praze, uvědomila jsem si při poslední cestě do polské metropole, že se tam stále cítím doma. Je to ovšem domov dynamický, jež se v době mé nepřítomnosti mění – budovy rostou, restaurace mizí, metro se prodlužuje, ale naštěstí zatím celková nálada přetrvává.

Nie ważne jednak, czy dom definujemy geograficznie, czasoprzestrzennie, majątkowo lub emocjonalnie, ten mój na razie zawiera Warszawę. Chociaż jestem już od ośmiu miesięcy w Czechach i zamieszkałam w Pradze, zdałam sobie sprawę za ostatnim razem, kiedy byłam w polskiej stolicy, że nadal czuję się tam w domu. Jest to jednak dom bardzo dynamiczny, który szybko się zmienia – budynki rośną, restauracje znikają, metro się przedłuża. Na szczęście atmosfera na razie zostaje!

Fort Mokotów

Článek doprovázím několika obrázky z varšavských zákoutí – buď nových a neznámých, nebo naopak mých oblíbených.

Wpisowi towarzyszą zdjęcia z zakątków warszawskich, które albo nowo odkryłam, albo należą miedzy moje ulubione.

Księgarnia Empik (Piękna okładka!!! Szkoda, że już książkę czytałam…)

Napsat komentář

Vaše emailová adresa nebude zveřejněna. Vyžadované informace jsou označeny *